Những hình thức phỏng vấn bạn sẽ gặp và cách ứng xử phù hợp

Những hình thức phỏng vấn bạn sẽ gặp và cách ứng xử phù hợp

Trong quá trình tuyển dụng, bạn có thể gặp nhiều hình thức phỏng vấn khác nhau: phỏng vấn qua điện thoại, phỏng vấn trực tiếp 1–1, phỏng vấn qua Zoom, phỏng vấn hội đồng hay phỏng vấn nhóm.

Về cơ bản, nội dung bạn chuẩn bị để trả lời không cần thay đổi quá nhiều. Nhưng điều nhiều người hay bỏ qua là cách thể hiện cần điều chỉnh theo từng hình thức. Mỗi kiểu phỏng vấn có những thuận lợi và hạn chế riêng, và nếu không để ý, bạn rất dễ làm tốt ở vòng này nhưng lại hụt hơi ở vòng khác.

Hình thức phỏng vấn qua điện thoại: ít áp lực, nhưng khó tạo kết nối

Phỏng vấn điện thoại thường là vòng đầu với nhà tuyển dụng. Nhiều người thích hình thức này vì không phải lo ngoại hình, có thể để sẵn ghi chú bên cạnh, cảm giác đỡ căng thẳng hơn gặp trực tiếp.

Nhưng cái giá phải trả là rất khó tạo ấn tượng. Bạn không có ánh mắt, nụ cười hay ngôn ngữ cơ thể để xây dựng thiện cảm. Nếu bạn là người “rất có duyên khi gặp ngoài đời”, thì điện thoại lại là thử thách.

Trong cuộc gọi, bạn chỉ có giọng nói và câu chữ. Vì không nhìn thấy phản ứng của người phỏng vấn, nhiều ứng viên bắt đầu nói quá nhiều, sợ im lặng, sợ bị đánh giá là trả lời chưa đủ. Thực tế, khoảng lặng thường không mang ý nghĩa tiêu cực như bạn nghĩ.

Trả lời gọn, đúng trọng tâm và dừng đúng lúc sẽ khiến bạn nghe tự tin hơn rất nhiều.

Và đừng bao giờ coi nhẹ phỏng vấn điện thoại – câu hỏi có thể đơn giản, nhưng cũng hoàn toàn có thể “khó” như phỏng vấn trực tiếp.

Hình thức phỏng vấn trực tiếp 1–1: quen thuộc nhưng dễ lộ điểm yếu

Đây là hình thức phổ biến nhất. Sau vài phút xã giao, phần lớn thời gian là hỏi – đáp, xoay quanh những câu hỏi quen thuộc: bạn có làm được việc không, và người ta có muốn làm việc cùng bạn không.

Nghe đơn giản, nhưng rất nhiều người phỏng vấn qua điện thoại rất tốt lại trượt ở vòng này. Lý do đôi khi lại nằm ở ngôn ngữ cơ thể. Khi căng thẳng, bạn dễ nói nhanh, ngồi khom lưng, lặp “ờ… ừm…” mà không hề nhận ra.

Phỏng vấn trực tiếp không chỉ kiểm tra năng lực, mà còn là cảm giác: làm việc với người này có ổn không. Chuẩn bị nội dung là chưa đủ, bạn cần luyện cả cách trình bày.

Phỏng vấn video: tiện lợi nhưng không được chủ quan

Phỏng vấn qua Zoom hay Skype ngày càng phổ biến. Nó tiện như điện thoại, nhưng lại có thêm yếu tố hình ảnh như gặp trực tiếp.

Điều nhiều người bỏ qua là: ánh sáng, góc camera, bối cảnh phía sau, âm thanh. Những thứ rất nhỏ nhưng âm thầm trừ điểm.

Nếu chưa quen lên hình, bạn nên thử phỏng vấn trước để xem ánh mắt, tư thế và biểu cảm của mình trông ra sao.

Phỏng vấn hội đồng và phỏng vấn nhóm: bạn luôn đang được quan sát

Hình thức phỏng vấn hội đồng nghĩa là bạn gặp nhiều người cùng lúc. Khác biệt lớn nhất so với 1–1 là bạn cần kết nối với tất cả, không chỉ người đang hỏi. Việc phân bổ ánh mắt và sự chú ý khiến mỗi người đều cảm thấy được lắng nghe là rất quan trọng.

Phỏng vấn nhóm thường dùng khi tuyển số lượng lớn. Ở đây, người ta không tìm người nói hay nhất, mà quan sát cách bạn bước vào một tập thể: có chủ động không, có tôn trọng người khác không, có hợp tác không.

Kết lại

Mỗi hình thức phỏng vấn là một bối cảnh khác, và người làm tốt là người biết điều chỉnh mình cho đúng hoàn cảnh. Nếu bạn hiểu điều đó, bạn sẽ không còn bị “tụt phong độ” giữa các vòng – dù năng lực không hề thay đổi.