Đọc mô tả công việc thế nào để đoán trước câu hỏi phỏng vấn?

Đọc mô tả công việc thế nào để đoán trước câu hỏi phỏng vấn?

Rất nhiều ứng viên đọc mô tả công việc theo đúng một cách: lướt nhanh, thấy “có vẻ phù hợp” là nộp hồ sơ. Đến lúc đi phỏng vấn thì trả lời theo một kịch bản quen thuộc, dùng cho mọi vị trí. Kết quả thường là… một ứng viên rất “ổn”, nhưng không nổi bật.

Thực tế, mô tả công việc (job description) nói với bạn rất nhiều điều, nếu bạn chịu đọc kỹ hơn một chút. Nó không chỉ cho biết công việc này làm gì, mà còn hé lộ:

nhà tuyển dụng đang quan tâm điều gì nhất và họ có khả năng sẽ hỏi bạn những gì trong buổi phỏng vấn.

Mô tả công việc thực chất là gì?

Về bản chất, đó là bản mô tả những gì công ty cần ở một vị trí: nhiệm vụ, trách nhiệm, yêu cầu, đôi khi kèm theo các năng lực mong muốn. Có bản viết rất chi tiết, có bản khá chung chung. Nhưng dù chi tiết hay không, cách họ chọn từ và lặp lại ý nào đó đều có lý do.

Ví dụ, nếu bạn thấy những cụm như giao tiếp, phối hợp, làm việc với nhiều phòng ban xuất hiện nhiều lần dưới các cách diễn đạt khác nhau, đó không phải là ngẫu nhiên. Nó cho bạn biết: kỹ năng giao tiếp là trọng tâm của vị trí này.

Đọc mô tả công việc không phải để “đủ điều kiện”, mà để tìm trọng tâm

Một cách đọc hiệu quả là tự hỏi:

Trong tất cả những gì được viết ra, đâu là những ý được nhấn mạnh nhiều nhất?

Những ý này thường nằm:

• ở phần đầu mỗi mục

• hoặc được lặp lại dưới nhiều hình thức khác nhau

  
  

Đó chính là những năng lực mà nhà tuyển dụng sẽ xoáy sâu khi phỏng vấn.

Nếu bạn thiếu đúng một yêu cầu nào đó (ví dụ: bằng cấp, số năm kinh nghiệm), việc đọc kỹ mô tả công việc cũng giúp bạn chuẩn bị trước cách giải thích bằng kinh nghiệm tương đương, thay vì bị động khi bị hỏi.

Từ mô tả công việc, hãy chọn điểm mạnh cần nhấn

Không có ứng viên nào phù hợp hoàn hảo 100%. Điều quan trọng là bạn biết nên kể câu chuyện nào về mình cho vị trí này.

Khi đã thấy rõ các trọng tâm, bạn sẽ biết:

• điểm mạnh nào của mình cần đưa lên trước

• kinh nghiệm nào nên kể kỹ

• thành tích nào nên dùng làm ví dụ

  
  

Cùng một con người, nhưng ứng tuyển hai vị trí khác nhau thì thứ cần nhấn cũng khác. Mô tả công việc chính là “bản đồ” giúp bạn chọn đúng điểm để nhấn.

Và cả những điểm yếu cũng cần được chuẩn bị trước

Ngoài điểm mạnh, mô tả công việc còn giúp bạn nhìn ra những chỗ người phỏng vấn có thể nghi ngại. Thiếu một kỹ năng? Chưa đủ số năm kinh nghiệm? Không có một chứng chỉ nào đó?

Vấn đề không nằm ở việc bạn có thiếu hay không, mà là:

Bạn đã nghĩ trước cách giải thích chưa?

Ứng viên chuẩn bị tốt là người chủ động nhìn ra điểm có thể bị hỏi khó, và sẵn sàng giải thích, tái khung (reframe) nó bằng trải nghiệm thực tế của mình.

Dự đoán câu hỏi phỏng vấn từ mô tả công việc

Bạn không thể đoán chính xác từng câu hỏi, nhưng nếu đã phân tích kỹ mô tả công việc, bạn hoàn toàn có thể đoán được nhóm câu hỏi sẽ xuất hiện.

Rất nhiều câu hỏi sẽ là dạng:

• “Hãy kể về một lần bạn…”

• “Cho ví dụ khi bạn phải…”

  
  

Những câu hỏi này gần như luôn xoay quanh các năng lực được nhấn mạnh trong mô tả công việc. Chuẩn bị trước vài câu chuyện phù hợp sẽ giúp bạn bước vào phỏng vấn với tâm thế rất khác: chủ động và bình tĩnh hơn.

Tóm lại, mô tả công việc không phải để đọc cho có. Nếu bạn chịu khó phân tích, đó là tài liệu chuẩn bị phỏng vấn tốt nhất mà nhà tuyển dụng đã đưa sẵn cho bạn.

Hiểu được mô tả công việc, bạn sẽ không còn trả lời phỏng vấn theo kiểu chung chung, và cũng không còn là một ứng viên “ổn nhưng mờ nhạt”.