Dùng AI để chuẩn bị cho buổi phỏng vấn

Dùng AI để chuẩn bị cho buổi phỏng vấn

Phỏng vấn luôn là phần khó nhất trong hành trình tìm việc. Nhưng AI có thể giúp bạn chuẩn bị tốt hơn — và tiến gần hơn một bước tới công việc mơ ước.

Để hiểu cách sử dụng các công cụ AI mới để vượt qua vòng tuyển dụng, ta nên bắt đầu không phải từ thuật toán AI — mà từ “thuật toán” của con người.

Muốn được tuyển, hãy thể hiện 2 yếu tố cốt lõi trong phỏng vấn

Gần đây, chúng ta dành quá nhiều sự chú ý cho “hộp đen” của các mô hình ngôn ngữ lớn, nhưng cũng đừng quên cách con người ra quyết định.

Khi hình thành ấn tượng ban đầu — mà phỏng vấn chính là như vậy — não bộ chúng ta thường tập trung vào hai tiêu chí:

• Năng lực: Bạn có làm được việc không?

• Sự dễ mến: Tôi có muốn làm việc cùng bạn không?

  
  

Việc chuẩn bị cho phỏng vấn không thể giống như ôn thi, học thuộc câu trả lời để “trả bài” khi được hỏi. Người đối diện bạn là con người, không phải máy chấm trắc nghiệm. Vì vậy, bạn cần chú ý không chỉ bạn nói gì, mà còn bạn thể hiện ra sao, và cách bạn phản ứng, điều chỉnh trong lúc trò chuyện.

Bạn hoàn toàn có thể dùng AI để chuẩn bị cho cả hai yếu tố này: năng lực và sự dễ mến.

Dùng AI để chuẩn bị phỏng vấn và thể hiện năng lực

Dù thành tích của bạn có ấn tượng đến đâu, nếu bạn trình bày một cách rời rạc, người phỏng vấn sẽ mặc định rằng bạn làm việc cũng rời rạc như vậy. Họ sẽ khó nhìn thấy hình ảnh một người chuyên nghiệp, logic và đáng tin cậy.

Những câu hỏi phỏng vấn hành vi thường bắt đầu bằng các cụm quen thuộc như: “Hãy kể về một lần…” hoặc “Mô tả một trải nghiệm khi…”.

Khung trả lời hiệu quả nhất cho dạng câu hỏi này là phương pháp STAR, bao gồm:

• Situation (Bối cảnh): Tình huống khi đó là gì?

• Task (Nhiệm vụ): Vai trò và mục tiêu cụ thể của bạn?

• Action (Hành động): Bạn đã làm những gì?

• Result (Kết quả): Kết quả ra sao? Bạn học được gì?

Đây là cấu trúc kể chuyện căn bản nhất của con người. Một khi đã nhận ra, bạn sẽ thấy nó xuất hiện ở khắp nơi. Ví dụ như trong Star Wars:

• Situation: Một thiên hà xa xôi, nơi Darth Vader đang phá hủy các hành tinh.

• Task: Hắn phải bị ngăn chặn.

• Action: Luke Skywalker phá hủy Ngôi Sao Chết.

• Result: Hòa bình được lập lại.

  
  

Kể chuyện hay là kỹ năng có thể mất cả đời để thành thạo. Nhưng bạn có thể dùng ChatGPT để luyện tập cách xây dựng và hoàn thiện câu trả lời theo STAR.

Bạn có thể bắt đầu bằng cách yêu cầu ChatGPT tạo danh sách các câu hỏi phỏng vấn có khả năng cao, ví dụ:

“Hãy liệt kê 10 câu hỏi phỏng vấn có khả năng xuất hiện nhất cho vị trí này: [dán mô tả công việc].”

Sau đó, chọn một câu hỏi hành vi bất kỳ và yêu cầu ChatGPT tạo câu trả lời mẫu:

“Hãy tạo một câu trả lời theo STAR cho câu hỏi số X, dựa trên CV của tôi: [dán CV].”

Mục đích không phải là học thuộc câu trả lời của AI. Điều quan trọng là bạn rèn được khả năng trả lời đầy đủ, gọn gàng và có trọng tâm theo cấu trúc STAR.

Bạn cũng cần tự kiểm tra lại độ chính xác, vì AI đôi khi “bịa”, và chỉnh sửa văn phong để đảm bảo câu trả lời vẫn mang giọng của bạn — chứ không phải giọng máy móc.

Ngoài ra, đừng quên rằng bạn có rất nhiều câu chuyện và ví dụ giá trị không hẳn nằm trong CV. Và bạn luôn hiểu rõ trải nghiệm của chính mình hơn AI, đặc biệt là khi đánh giá tác động và ý nghĩa của những việc bạn đã làm.

Dùng AI để chuẩn bị phỏng vấn và thể hiện sự dễ mến

Người phỏng vấn thường cảm thấy muốn làm việc cùng chúng ta khi ta giao tiếp bằng ánh mắt, mỉm cười, nói chuyện với ngữ điệu phù hợp, và thể hiện những cử chỉ mang tính kết nối. Nhưng trong phòng phỏng vấn, rất nhiều người lại không làm được điều đó.

Tôi cho rằng một phần nguyên nhân là con người vốn rất kém trong việc đa nhiệm. Khi vừa phải lắng nghe, vừa suy nghĩ, vừa nói — tất cả cùng lúc — chúng ta rất dễ quên mất những hành vi giao tiếp tích cực này.

Để giải quyết vấn đề đó, hãy nhìn sang các vận động viên chuyên nghiệp. Họ vừa phải quan sát đối thủ, vừa thực hiện chiến thuật, vừa ứng biến. Không còn “dung lượng não” để nghĩ xem phải ném bóng rổ hay chuyền bóng thế nào. Vì vậy, họ luyện tập đến mức những kỹ năng đó trở thành phản xạ tự nhiên.

Bạn cũng có thể làm điều tương tự với phỏng vấn — ngay cả khi không có đội ngũ huấn luyện viên.

Tôi khuyến khích bạn sử dụng các công cụ luyện phỏng vấn bằng AI miễn phí. Bạn có thể:

• Chọn những câu hỏi bạn muốn luyện, từ các câu hỏi chung như “Hãy giới thiệu về bản thân”, đến những câu hỏi chuyên môn như “Bạn giải thích một khái niệm phức tạp như thế nào khi làm data analyst?”.

  
  

• Ghi lại phần trả lời của mình — giống như cách vận động viên xem lại băng thi đấu.

  
  

• Nhận phản hồi tự động từ AI, bao gồm tốc độ nói, độ lên xuống của giọng, và nhiều yếu tố khác ảnh hưởng đến cảm giác “dễ mến”.

  
  

Thông qua việc luyện tập lặp đi lặp lại và nhận phản hồi cụ thể, những hành vi này dần trở thành phản xạ. Khi đó, trong buổi phỏng vấn thật, bạn không cần phải gồng mình nhớ kỹ thuật — mà có thể tập trung vào việc trò chuyện một cách tự nhiên với người có thể trở thành sếp hoặc đồng đội tương lai của bạn.

Nguồn: cnbc.com

Tác giả: Jeremy Schifeling

Jeremy Schifeling là người sáng lập The Job Insiders, đơn vị cung cấp đào tạo về công nghệ nghề nghiệp cho hàng trăm trường đại học và trường kinh doanh hàng đầu. Ông cũng là tác giả cuốn Career Coach GPT và thường xuyên chia sẻ các mẹo về nghề nghiệp và AI trên LinkedIn.